Bijzondere waardevermindering
Een bijzondere waardevermindering is een afboeking wanneer de boekwaarde van een actief niet meer kan worden terugverdiend volgens de toepasselijke regels.
Wat betekent bijzondere waardevermindering?
Een bijzondere waardevermindering is een afboeking wanneer de boekwaarde van een actief niet meer kan worden terugverdiend volgens de toepasselijke regels.
Zij staat naast reguliere afschrijving. Beoordeel signalen zoals verlieslatende activiteiten, schade of sterk verminderde marktwaarde; eventuele terugname volgt eigen regels.
Hoe werkt het?
Artikel 2:387 lid 3 BW schrijft voor dat bij de waardering van vaste activa rekening wordt gehouden met een waardevermindering die naar verwachting duurzaam is. RJ 121 werkt dat uit. Op elke balansdatum beoordeelt u of er aanwijzingen zijn: schade, veroudering, een beëindigde activiteit, tegenvallende resultaten, een sterk gedaalde marktprijs of een gestegen marktrente. Is er een aanwijzing, dan bepaalt u de realiseerbare waarde: de hoogste van de opbrengstwaarde (verkoopprijs min verkoopkosten) en de bedrijfswaarde (de contante waarde van de kasstromen die het actief nog oplevert). Ligt die onder de boekwaarde, dan boekt u het verschil af.
De afboeking gaat ten laste van de winst-en-verliesrekening, behalve voor zover het actief eerder via de herwaarderingsreserve is opgewaardeerd (art. 2:387 lid 4 BW). Zij wordt ongedaan gemaakt zodra de waardevermindering heeft opgehouden te bestaan; bij goodwill is terugname uitgesloten (lid 5).
Voorbeeld
Een drukkerij (BV) heeft een pers met een boekwaarde van € 120.000 en een resterende gebruiksduur van vier jaar. Een grote klant zegt op; de pers draait nog op halve bezetting. Een handelaar biedt € 70.000 en de verkoopkosten zijn € 4.000: opbrengstwaarde € 66.000. De verwachte netto kasstromen zijn vier jaar lang € 24.000; contant gemaakt tegen 8% is dat afgerond € 79.500 bedrijfswaarde. Realiseerbare waarde: de hoogste van beide, € 79.500. Afboeking: 120.000 − 79.500 = € 40.500. Journaalpost: bijzondere waardevermindering € 40.500 debet, machines € 40.500 credit.
In de jaarrekening
Lagere activawaarde balans en last in W&V.
Verschil met een voorziening
Een bijzondere waardevermindering verlaagt de boekwaarde van een actief dat de onderneming al heeft. Een voorziening is een verplichting aan de passiefzijde waarvan omvang of moment onzeker is. De wet houdt ze uit elkaar: een waardevermindering van een actief wordt niet door vorming van een voorziening tot uitdrukking gebracht (art. 2:374 lid 2 BW). De post die in de wandeling voorziening dubieuze debiteuren heet, is dus een aftrek op de vordering.
Veelgemaakte fouten
- Normale afschrijving als impairment noemen
- Waardeverlies zonder onderbouwing negeren
Waar let u op?
- Leg per balansdatum vast dat u de aanwijzingen bent nagelopen, ook als er geen zijn.
- Onderbouw de bedrijfswaarde met de begroting die het bestuur ook voor andere beslissingen gebruikt, en met een disconteringsvoet vóór belasting (RJ 121).
- Afboekingen en terugnemingen op vaste activa staan afzonderlijk in de winst-en-verliesrekening of de toelichting (art. 2:387 lid 4 BW), ook bij een kleine rechtspersoon. Een micro-rechtspersoon trekt ze samen met de afschrijvingen tot één post (art. 2:395a lid 5 BW).
Wettelijke basis en bron
art. 2:387 BW; RJ 121
Veelgestelde vragen
Wanneer toetst u op een bijzondere waardevermindering?
Op elke balansdatum beoordeelt u of er aanwijzingen zijn. Alleen als die er zijn, berekent u de realiseerbare waarde. Voor immateriële vaste activa die nog niet in gebruik zijn genomen of die over meer dan twintig jaar worden afgeschreven, is de berekening elk jaar verplicht (RJk B1.111 voor micro en klein).
Kan een afwaardering later worden teruggedraaid?
Ja. De wet schrijft terugname voor zodra de waardevermindering heeft opgehouden te bestaan (artikel 2:387 lid 4 BW). Alleen een afboeking van goodwill blijft definitief (lid 5).
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
Uw eerste jaarrekening is gratis, voor elke grootteklasse. Maak een account aan en stel haar op volgens Titel 9 BW2, van saldibalans tot publicatiestukken.
Gratis starten