Boekjaarafsluiting
Boekjaarafsluiting is het proces waarin de administratie wordt afgestemd, gecorrigeerd en gereedgemaakt voor de jaarrekening.
Wat betekent boekjaarafsluiting?
Boekjaarafsluiting is het proces waarin de administratie wordt afgestemd, gecorrigeerd en gereedgemaakt voor de jaarrekening.
Controleer bank, debiteuren, crediteuren, voorraad, afschrijvingen en periodetoerekening. Het sluiten van software vervangt niet het opmaken, vaststellen of deponeren van de jaarrekening.
Hoe werkt het?
De afsluiting begint met afstemmen: elk balanssaldo in het grootboek krijgt een onderbouwing van buiten de boekhouding. De bank sluit aan op het afschrift van de laatste dag, debiteuren en crediteuren op de lijsten met openstaande posten, de voorraad op de telling, de btw-rekening op de aangiften, de loonheffing op de laatste loonaangifte en elke lening op de opgave van de geldgever.
Daarna volgen de boekingen die het resultaat aan het juiste jaar toerekenen (art. 2:362 lid 5 BW): afschrijvingen, nog te ontvangen facturen, vooruitbetaalde kosten, vooruitgefactureerde omzet, de afwaardering van voorraad en vorderingen, de mutatie in voorzieningen en als laatste de vennootschapsbelasting. Elke rechtspersoon heeft binnen zes maanden na afloop van het boekjaar een balans en een staat van baten en lasten op papier (art. 2:10 lid 2 BW); voor de BV geldt de kortere opmaaktermijn van vijf maanden.
Voorbeeld
Een BV sluit 2025 af met een voorlopig resultaat van € 62.000. Bij de afsluiting boekt zij: afschrijving inventaris € 8.000; een energiefactuur over december van € 1.400 die in januari binnenkwam; een in december betaalde verzekeringspremie voor 2026 van € 3.600, die van de kosten naar de overlopende activa gaat; en een afwaardering van € 2.500 op een vordering op een klant in surseance. Resultaat vóór belastingen: 62.000 − 8.000 − 1.400 + 3.600 − 2.500 = € 53.700. Vennootschapsbelasting 19%: € 10.203. Resultaat na belastingen: € 43.497.
In de jaarrekening
Werkproces voorafgaand aan balans, W&V en toelichting.
Verschil met het opmaken van de jaarrekening
De boekjaarafsluiting is boekhoudwerk: de administratie compleet en sluitend maken. Het opmaken is een bestuurshandeling: het bestuur kiest grondslagen, rubriceert de posten, schrijft de toelichting en ondertekent (art. 2:210 lid 1 en 2 BW). Daarna stelt de algemene vergadering vast. De periode in het boekhoudpakket op slot zetten is geen van beide; het voorkomt alleen dat er nog in het oude jaar wordt geboekt.
Veelgemaakte fouten
- Open tussenrekeningen laten staan
- Afsluiting gelijkstellen aan vaststelling
Waar let u op?
- Werk een vaste volgorde af. De checklist jaarafsluiting loopt de posten langs; Saldibalans exporteren en controleren beschrijft de laatste controle.
- Boek correcties van de accountant terug in de administratie, zodat de beginbalans van het nieuwe jaar gelijk is aan de eindbalans van de jaarrekening.
- Een micro-rechtspersoon hoeft voor de overige bedrijfskosten geen overlopende posten op te nemen, als zij dat onderaan de balans vermeldt (art. 2:395a lid 3 BW). Voor omzet, lonen en afschrijvingen blijft de toerekening aan het jaar gelden.
Wettelijke basis en bron
art. 2:10 en 2:362 BW
Veelgestelde vragen
Mag u na de afsluiting nog boeken in het oude jaar?
Tot de jaarrekening is opgemaakt wel, en soms moet het: informatie over de toestand op de balansdatum verwerkt u alsnog. Na vaststelling herstelt u een fout in het lopende boekjaar; alleen een materiële fout vraagt aanpassing van het beginvermogen en de vergelijkende cijfers (RJ 150).
Wanneer moet de boekjaarafsluiting klaar zijn?
De wet noemt voor de afsluiting zelf geen datum. Zij is klaar vóór het bestuur de jaarrekening opmaakt: bij een BV binnen vijf maanden na het boekjaar, tenzij de algemene vergadering die termijn verlengt.
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
Uw eerste jaarrekening is gratis, voor elke grootteklasse. Maak een account aan en stel haar op volgens Titel 9 BW2, van saldibalans tot publicatiestukken.
Gratis starten