Wat betekent kolommenbalans?
Een kolommenbalans toont de beweging van proefbalans via correcties naar definitieve balans- en resultaatposten.
De precieze vorm verschilt per administratiesysteem. Het overzicht helpt zichtbaar maken welke eindejaarsboekingen het resultaat en vermogen wijzigen.
Hoe werkt het?
De kolommenbalans is een werkblad dat elke grootboekrekening op één regel van proefbalans naar jaarrekening brengt. De klassieke opzet heeft vier dubbele kolommen met elk een debet- en een creditzijde: proefbalans (totalen van alle boekingen), saldibalans (het saldo per rekening), winst-en-verliesrekening en balans. Vaak staat daartussen een kolom voor de voorafgaande journaalposten: de correcties bij de jaarafsluiting.
De controle zit in het slot. Het verschil tussen debet en credit in de kolom winst-en-verliesrekening is het resultaat; hetzelfde bedrag moet als sluitpost in de balanskolom verschijnen. Geen wet schrijft dit werkblad voor. Het laat wel zien dat de balans en de staat van baten en lasten die het bestuur moet maken, uit de administratie volgen (art. 2:10 lid 2 BW).
Voorbeeld
Regel Voorraad: proefbalans debet € 310.000, credit € 268.000; saldibalans debet € 42.000. Bij de telling op 31 december blijkt de voorraad € 40.000. Voorafgaande journaalpost: debet Kostprijs van de omzet € 2.000, credit Voorraad € 2.000. In de balanskolom staat Voorraad nu voor € 40.000 en de kosten zijn € 2.000 hoger. Tellen de opbrengsten op tot € 480.000 en de kosten tot € 455.000, dan is de winst € 25.000. De balanskolom sluit alleen als daar dezelfde € 25.000 aan de creditzijde wordt bijgeschreven.
In de jaarrekening
Werkdocument voorafgaand aan de jaarrekening; niet voorgeschreven voor publicatie.
Verschil met de saldibalans
De saldibalans is één van de kolommen: de lijst met per rekening het saldo. De kolommenbalans laat daarnaast zien waar dat saldo vandaan komt, welke correcties zijn gemaakt en waar het eindigt: in de balans of in de winst-en-verliesrekening.
Veelgemaakte fouten
- Correctiekolom overslaan
- Eindsaldi zonder aansluiting overnemen
Waar let u op?
- Elke correctie in de tussenkolom hoort ook als journaalpost in de administratie te staan. Anders wijken jaarrekening en boekhouding het jaar erna van elkaar af.
- Controleer per kolom dat debet en credit gelijk zijn voordat u naar de volgende gaat; een telfout schuift anders mee.
- De eindkolommen volgen de modellen van het Besluit modellen jaarrekening: A of B en E of F, voor kleine rechtspersonen ook C of D en I of J. Voor microrechtspersonen geldt dat besluit niet.
Wettelijke basis en bron
art. 2:10 BW
Veelgestelde vragen
Is een kolommenbalans verplicht?
Nee. De wet schrijft geen werkblad voor; het is een hulpmiddel om de aansluiting tussen boekhouding en jaarrekening zichtbaar te maken.
Hoe verhoudt de proefbalans zich tot de saldibalans?
De proefbalans toont per rekening het totaal van alle debet- en alle creditboekingen. De saldibalans toont alleen het verschil daartussen. Uit € 310.000 debet en € 268.000 credit volgt een saldo van € 42.000 debet.
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
De registratie is tijdelijk gesloten. Zet u op de wachtlijst, dan hoort u het zodra u uw jaarrekening kunt opstellen.
Op de wachtlijst →