Balans
De balans toont de activa en de financiering daarvan op één datum. Het totaal van activa is gelijk aan het totaal van eigen vermogen, voorzieningen en schulden.
Wat betekent balans?
De balans toont de activa en de financiering daarvan op één datum. Het totaal van activa is gelijk aan het totaal van eigen vermogen, voorzieningen en schulden.
De balans vergelijkt bezittingen met financiering op één datum. Een winst-en-verliesrekening meet juist een periode. Een gelijk balanstotaal bewijst de rekenkundige sluiting, niet de juistheid van waardering of volledigheid.
Hoe werkt het?
Artikel 2:362 lid 2 BW eist dat de balans met de toelichting getrouw, duidelijk en stelselmatig de grootte en de samenstelling van het vermogen aan het einde van het boekjaar weergeeft. Bovenaan staat of de winstbestemming erin is verwerkt. Een balans vóór winstbestemming toont het resultaat van het jaar als aparte regel; een balans ná winstbestemming heeft het al verdeeld over reserves en te betalen dividend.
De indeling ligt vast in art. 2:364 BW en in het Besluit modellen jaarrekening. Model A zet de posten onder elkaar, met de uitkomst van vlottende activa min kortlopende schulden als tussentelling; model B zet actief en passief naast elkaar. Kleine rechtspersonen mogen de kortere modellen C en D gebruiken (art. 1 lid 2 van het besluit); voor micro-rechtspersonen geldt het besluit niet (lid 3).
Voorbeeld
Een groothandel (BV) per 31 december 2025, model B. Actief: inventaris € 30.000, voorraad € 45.000, debiteuren € 35.000, bank € 10.000; totaal € 120.000. Passief: geplaatst kapitaal € 1.000, overige reserves € 27.000 en resultaat boekjaar € 12.000 (samen eigen vermogen € 40.000), voorziening voor productclaims € 5.000, banklening € 40.000 waarvan € 8.000 in 2026 wordt afgelost, crediteuren € 25.000 en te betalen btw € 10.000; totaal € 120.000.
In de jaarrekening
Balans voor alle grootteklassen; publicatievorm verschilt per klasse.
Verschil met saldibalans
De saldibalans is een werklijst uit de boekhouding: alle grootboekrekeningen met hun saldo, ook de omzet- en kostenrekeningen. De balans is het eindproduct: alleen bezittingen, eigen vermogen, voorzieningen en schulden, gerubriceerd volgens de wet en na de correcties van de jaarafsluiting.
Veelgemaakte fouten
- Omzet op de balans zetten
- Een schuld en vordering zonder grondslag salderen
Waar let u op?
- Reken het eigen vermogen na: beginstand plus resultaat, plus stortingen, min dividend. Komt dat niet uit op de eindstand, dan is er rechtstreeks op het vermogen geboekt. Zie ook Balans klopt niet, wat nu?.
- Vermeld welk bedrag van de langlopende leningen in het volgende boekjaar wordt afgelost (art. 2:375 lid 6 BW), of zet dat deel bij de kortlopende schulden.
- Wat openbaar wordt, verschilt per klasse: micro deponeert alleen een beperkte balans (art. 2:395a lid 8 BW), klein een balans met toelichting (art. 2:396 lid 8 BW), middelgroot en groot ook de winst-en-verliesrekening.
Wettelijke basis en bron
art. 2:364 BW
Veelgestelde vragen
Waarom zijn beide zijden van de balans altijd gelijk?
Omdat elke euro aan bezit ergens vandaan komt: van de eigenaren, uit ingehouden winst of van schuldeisers. Het eigen vermogen is het sluitstuk: activa min voorzieningen en schulden.
Wat is het verschil tussen een balans voor en na winstbestemming?
Vóór winstbestemming staat het resultaat van het boekjaar als aparte post in het eigen vermogen. Ná winstbestemming is het toegevoegd aan de reserves en staat het voorgestelde dividend bij de schulden. Artikel 2:362 lid 2 BW eist dat bovenaan de balans staat welke van de twee is gekozen.
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
Uw eerste jaarrekening is gratis, voor elke grootteklasse. Maak een account aan en stel haar op volgens Titel 9 BW2, van saldibalans tot publicatiestukken.
Gratis starten