RJ 650 en RJk C2: de jaarrekening van een fondsenwervende organisatie
Een goed doel verantwoordt zich tegenover donateurs. RJ 650 geeft daarvoor een vaste indeling: waar het geld vandaan kwam, waaraan het is besteed en wat er nog ligt.
Het korte antwoord
RJ 650 geldt voor fondsenwervende organisaties met totale baten van € 1.000.000 of meer; daaronder volgt de organisatie RJk C2, als de baten twee jaar achtereen onder die grens blijven. Beide schrijven een model voor: geworven baten per bron, lasten verdeeld over doelstelling, werving en beheer, en reserves en fondsen apart. RJ 640 of RJk C1 geldt erbij.
Bijgewerkt op 27 oktober 2026
Kerngegevens
| Fondsenwervend | Particuliere organisatie zonder winstoogmerk die voor haar doel geld werft bij het publiek, naast andere bronnen |
| Grens RJk C2 | Totale baten op geconsolideerde basis twee jaar achtereen onder € 1.000.000 (boekjaren vanaf 2025, mag al vanaf 2024) |
| Herkomst grens | Erkenningsregeling Goede Doelen (CBF); geen middelgrote categorie |
| Wet | Geen eigen wettelijke regeling; art. 2:10 BW voor elke stichting |
| Versie | Voor boekjaar 2027: RJ 650 (aangepast 2026) en C2 uit de RJk-editie 2027 |
Wie fondsenwervend is
Een organisatie die voor meer dan een klein deel op giften van het publiek draait, valt onder RJ 650 of RJk C2. Dat is het geval als het geld vrijwillig wordt gegeven, als er geen of geen evenredige tegenprestatie tegenover staat en als de gever er geen recht op zorg of hulp aan ontleent (RJk C1.107). Een muziekvereniging die contributie int, is dus niet fondsenwervend; een stichting die huis-aan-huis collecteert voor onderzoek wel.
Het hoofdstuk staat niet op zichzelf. Een fondsenwervende organisatie past RJ 650 en RJ 640 samen toe, en waar ze botsen gaat 650 voor; voor het bestuursverslag volgt zij alleen 650 (RJ 650.102). Voor de kleine variant geldt hetzelfde met RJk C2 en C1. Titel 9 geldt formeel niet, maar werkt via de Richtlijnen door, behalve de afdelingen over controle, openbaarmaking, groottevrijstellingen, rechtspersonen van onderscheiden aard, banken en verzekeraars (RJ 650.102).
RJ 650 of RJk C2: de grens van € 1.000.000
Een fondsenwervende organisatie is klein als haar baten, voor de hele groep bij elkaar opgeteld, twee jaar op rij onder € 1.000.000 blijven (RJk C2.101). De grens komt uit de Erkenningsregeling Goede Doelen en staat los van de grootteklassen van Titel 9. Tot 2025 lag zij op € 500.000. De Raad verhoogde haar in RJ-Uiting 2025-1 voor verslagjaren vanaf 1 januari 2025, met de mogelijkheid haar al toe te passen op 2024, ook bij de vergelijkende cijfers (RJ 650.101a).
Het CBF deelt erkende goede doelen in categorieën in op basis van de som der baten uit een jaarrekening volgens RJ 650 of RJk C2; een organisatie wisselt pas van categorie als zij twee jaar op rij een grens passeert. Voor de ANBI-publicatie geldt een andere grens: een fondsenwervende ANBI met meer dan € 50.000 baten is een grote ANBI en gebruikt het standaardformulier van de Belastingdienst, of het Erkenningspaspoort van het CBF.
Het model in het kort
| Onderdeel | RJ 650 (groot) | RJk C2 (klein) |
|---|---|---|
| Balans | Activa naar liquiditeit; in de toelichting per post of het actief dient voor de bedrijfsvoering, direct voor het doel of als belegging | Model balans; de doelindeling van activa is niet voorgeschreven |
| Reserves | Continuïteitsreserve, statutaire reserves, bestemmingsreserves, herwaarderingsreserve, overige reserves | Bestemmingsreserves en overige reserves |
| Fondsen | Bestemmingsfondsen, apart van de reserves | Idem |
| Baten | Geworven baten per bron: particulieren, bedrijven, loterijorganisaties, overheidssubsidies, verbonden en andere organisaties zonder winststreven; daarnaast tegenprestaties en overige baten | Dezelfde bronnen |
| Lasten | Besteed aan elke doelstelling, wervingskosten, kosten beheer en administratie | Idem |
| Verdeling naar kostensoort | Verplicht volgens het model toelichting bestedingen (bijlage 3) | Niet voorgeschreven |
| Wervingskosten | Als percentage van de geworven baten in de toelichting | Geen percentage voorgeschreven |
| Beleggingsresultaat | Rente, dividend, koersresultaten en kosten afzonderlijk | Saldo financiële baten en lasten |
| Bezoldiging bestuur en toezicht | Per persoon, met uren en deeltijdpercentage | Idem, voor zover van toepassing |
Alle baten staan bruto in de staat van baten en lasten, en kosten om een bate te verwerven zijn lasten (RJ 650.311). Eén uitzondering: bij verkoop van artikelen toont de organisatie de brutowinst, met omzet en kostprijs in de toelichting. Betalen mensen uit de doelgroep een eigen bijdrage, dan komt die zichtbaar in mindering op de lasten (RJ 650.316). De begroting staat naast de werkelijke cijfers, met een analyse van de verschillen.
Lasten toerekenen: doel, werving en beheer
Wervingskosten zijn alle kosten om wie dan ook tot een gift te bewegen. Communicatie hoort daarbij, tenzij het voorlichting is die een statutair doel dient, gericht op bewustwording of ander gedrag bij de doelgroep, met een vast beleid (RJ 650.323 en 650.324). Een brief die voorlicht en om geld vraagt, mag u verdelen. Beheer en administratie is de rest van de interne kosten.
Hoe u toerekent, staat in de toelichting en verandert niet van jaar tot jaar. Bij meer doelstellingen rekent u per hoofdgroep toe, aansluitend op de statuten en op wat de organisatie bij de werving belooft (RJ 650.320 en 650.321). Vervalt later een deel van een toegezegde projectbijdrage, dan komt dat zichtbaar in mindering op de verstrekte bijdragen (RJ 650.322).
Reserves en fondsen
- Alle toevoegingen en onttrekkingen lopen via de bestemming van het saldo. Een besteding uit een fonds is dus eerst een last (RJ 650.203).
- Een continuïteitsreserve dekt risico's, zodat de organisatie haar verplichtingen ook in slechte jaren kan nakomen. Wie haar vormt, noemt de gewenste omvang en de aannames (RJ 650.306).
- Een reserve financiering activa houdt eigen middelen vast die in gebouwen of uitrusting zitten (RJ 650.308).
- Een gift die alleen beheerd mag worden, met het rendement voor het doel, is een bestemmingsfonds.
- Brengt een actie meer op dan het doel nodig heeft, of vervalt de bestemming van een gift, dan meldt de organisatie dat in het jaar waarin het blijkt en gaat het meerdere naar de overige reserves, of op besluit van het bestuur naar een bestemmingsreserve (RJ 650.310).
- Een investering uit een speciale actie wordt geactiveerd; de opbrengst gaat naar een bestemmingsfonds dat met de afschrijving vrijvalt (RJ 650.201).
Casus: Stichting Waterputten Sahel
Stichting Waterputten Sahel (fictief) slaat waterputten in West-Afrika en geeft voorlichting op Nederlandse scholen. Haar baten waren € 1.620.000 in 2025 en € 1.840.000 in 2026: twee jaar boven de grens, dus RJ 650.
| Baten en lasten 2026 in het model van RJ 650 | Bedrag |
|---|---|
| Particulieren: donaties en giften € 820.000, nalatenschappen € 230.000, collecten € 100.000 | € 1.150.000 |
| Bedrijven | € 260.000 |
| Loterijorganisaties | € 300.000 |
| Zusterorganisatie in België | € 80.000 |
| Som van de geworven baten | € 1.790.000 |
| Verkoop kalenders: omzet € 70.000 min kostprijs € 20.000 | € 50.000 |
| Som van de baten | € 1.840.000 |
| Besteed aan doelstelling waterputten | − € 1.210.000 |
| Besteed aan doelstelling voorlichting | − € 110.000 |
| Wervingskosten | − € 290.000 |
| Kosten beheer en administratie | − € 150.000 |
| Saldo vóór financiële baten en lasten | € 80.000 |
| Rente € 6.000, koersresultaat € 14.000, beheerkosten beleggingen − € 4.000 | € 16.000 |
| Saldo van baten en lasten | € 96.000 |
| Naar de continuïteitsreserve / het bestemmingsfonds Mali / de overige reserves | € 40.000 / € 45.000 / € 11.000 |
De wervingskosten zijn € 290.000 / € 1.790.000 = 16,2% van de geworven baten; dat percentage staat in de toelichting (RJ 650.326). De personeelskosten van € 420.000 verdeelt de stichting in het model toelichting bestedingen: € 180.000 waterputten, € 60.000 voorlichting, € 100.000 werving en € 80.000 beheer. Het bestemmingsfonds Mali bevat giften die donateurs voor één regio gaven en die eind 2026 nog niet besteed waren.
Stel dat een actie voor het dorp Kaya € 130.000 opbracht en de put € 105.000 kostte. Dan meldt de stichting in 2026 dat er € 25.000 over is, en gaat dat bedrag naar de overige reserves, tenzij het bestuur er een bestemmingsreserve van maakt. Had de stichting in 2025 en 2026 onder € 1.000.000 gezeten, dan volgde zij RJk C2: zonder verplichte verdeling naar kostensoort, zonder voorgeschreven wervingspercentage en met eenvoudiger reserves.
Bestuursverslag
Omdat de cijfers maar een deel van het verhaal vertellen, weegt het bestuursverslag zwaar. RJ 650.404 tot en met 650.416 vragen onder meer naar missie en structuur, wie bestuurt en toezicht houdt, wat van de doelen is bereikt, de gewenste en werkelijke verhouding tussen doelbesteding, werving en beheer, het beleid voor reserves en beleggingen, de grootste risico's en de begroting voor het komende jaar. Zonder raad van toezicht beschrijft het bestuur hoe het toezicht is geregeld.
Wijzigingen voor de boekjaren 2025, 2026 en 2027
- Boekjaar 2025: grens van € 1.000.000 voor RJk C2 (RJ-Uiting 2025-1); de herziening van 2024 over baten en het bestuursverslag (RJ-Uitingen 2024-8 tot en met 2024-10, definitief in 2024-19) geldt.
- Boekjaar 2026: RJ 650 in de versie aangepast 2025; inhoudelijk gelijk aan 2025 voor de punten op deze pagina.
- Boekjaar 2027: de bijzondere bepalingen van 650 en C2 gaan uitdrukkelijk voor op de andere hoofdstukken (RJ-Uiting 2026-5A en 5B). Ten opzichte van de editie voor 2025 zegt C2 nu ook dat subsidies van andere partijen dan de overheid naar analogie van RJk B17 worden verwerkt.
Past Jaarrekening.io voor een goed doel?
Nee, niet voor de jaarrekening. Het model van RJ 650 en RJk C2, met baten per bron en bestedingen per doel, stelt Jaarrekening.io niet op; wie bij het aanmaken van een stichting fondsenwerving kiest, komt niet op de jaarrekeningroute. De boekhouding van de stichting kunt u wel in de app voeren. De praktische stappen voor de ANBI-publicatie staan in jaarrekening goed doel.
Bronnen
- RJ-Uiting 2025-1: verhoging grensbedrag kleine fondsenwervende organisaties (rjnet.nl)
- RJ-Uiting 2024-19: herziene alinea's voor goede doelen en organisaties zonder winststreven
- RJ-Uiting 2026-5A: voorrang van de bijzondere bepalingen van RJ 640 en 650
- CBF: besluit categorie-indeling Erkenningsregeling
- Belastingdienst: gegevens van een ANBI publiceren (standaardformulier grote ANBI)
- Art. 2:10 BW: balans en staat van baten en lasten
Veelgestelde vragen
Wanneer mag een goed doel RJk C2 gebruiken in plaats van RJ 650?
Als de baten van de organisatie, inclusief die van groepsonderdelen, twee jaar op rij onder € 1.000.000 blijven (RJk C2.101). Die grens geldt voor verslagjaren vanaf 1 januari 2025 en mag al worden toegepast op 2024.
Hoe bereken je het percentage wervingskosten?
Deel de wervingskosten door de som van de geworven baten. Baten uit de verkoop van producten of diensten en overige baten tellen niet mee in de noemer. RJ 650.326 vraagt het percentage in de toelichting; RJk C2 schrijft het niet voor.
Wat is het verschil tussen een continuïteitsreserve en een bestemmingsfonds?
Een continuïteitsreserve vormt het bestuur zelf om tegenvallers op te vangen; het noemt daarbij de gewenste omvang. Een bestemmingsfonds ontstaat doordat een gever het geld aan een smaller doel heeft gebonden; het bestuur kan die beperking niet opheffen.
Telt voorlichting als besteding aan de doelstelling?
Alleen als voorlichting een statutair doel is, gericht op bewustwording of gedragsverandering bij de doelgroep en met een consistent beleid. Communicatie om geld op te halen is wervingskosten; gemengde activiteiten mag u verdelen (RJ 650.323 tot en met 650.325).
Moet een fondsenwervende stichting deponeren bij de KVK?
Meestal niet. Deponeren volgt uit Titel 9, die voor een stichting alleen geldt als haar onderneming twee jaar achtereen de omzetgrens van art. 2:360 lid 3 BW haalt. Een ANBI publiceert wel binnen zes maanden haar financiële verantwoording op internet.
Lees ook
Een stichting met een onderneming?
Valt uw stichting onder art. 2:360 lid 3 BW, dan volgt zij in Jaarrekening.io de gewone jaarrekeningroute. Een account maakt u zelf aan.
Gratis starten