Waaraan moet een jaarrekening voldoen?
De wet stelt eisen aan wat een jaarrekening moet laten zien en aan hoe zij tot stand komt. Zes inhoudelijke eisen en vier formele stappen.
Het korte antwoord
Een jaarrekening moet lezers volgens aanvaarde normen in staat stellen een verantwoord oordeel te vormen over vermogen en resultaat (art. 2:362 lid 1 BW). Zij is getrouw, duidelijk en stelselmatig, neemt baten en lasten op ongeacht betaling, verrekent geen apart te vermelden posten en toont het vorige jaar ernaast. Formeel: opmaken in vijf maanden, ondertekenen, vaststellen, deponeren.
Bijgewerkt op 27 oktober 2026
Kerngegevens
| Kernartikel | art. 2:362 BW: inzicht, getrouw, duidelijk en stelselmatig, baten en lasten, aanvullen of afwijken, taal en geldeenheid |
| Indeling | art. 2:363 BW: geen verrekening, wezenlijkheid, consistente indeling, vergelijkende cijfers |
| Formeel | BV: opmaken binnen 5 maanden, ondertekenen, vaststellen (art. 2:210 BW); deponeren binnen 8 dagen, uiterlijk 12 maanden (art. 2:394 BW) |
| De RJ | De wet verwijst naar 'normen die in het maatschappelijk verkeer als aanvaardbaar worden beschouwd'; de RJ is daarvan de belangrijkste uitwerking |
Zes inhoudelijke eisen
- Verantwoord inzicht. Een lezer moet, uitgaand van algemeen aanvaarde normen, een verantwoord oordeel kunnen vormen over vermogen en resultaat en, voor zover de jaarrekening dat toelaat, over solvabiliteit en liquiditeit (art. 2:362 lid 1 BW). Dit is de overkoepelende eis; de rest is uitwerking.
- Getrouw, duidelijk en stelselmatig. De balans en de winst-en-verliesrekening, elk met de toelichting, geven de grootte van het vermogen en het resultaat op die manier weer (art. 2:362 lid 2 en 3 BW). Stelselmatig betekent: volgens vaste grondslagen, jaar na jaar.
- Baten en lasten naar het boekjaar. Ze worden opgenomen onverschillig of ze tot ontvangsten of uitgaven in dat boekjaar hebben geleid (art. 2:362 lid 5 BW). Een factuur voor een dienst uit december is een last van december, ook als u hem in januari betaalt.
- Aanvullen of afwijken als het inzicht dat vraagt. Is dat nodig voor het inzicht, dan geeft u meer gegevens dan de wet voorschrijft, of wijkt u af van een voorschrift en legt u in de toelichting uit waarom (art. 2:362 lid 4 BW).
- Geen verrekening, wezenlijkheid en consistentie. Activa en passiva of baten en lasten die apart moeten staan, verrekent u niet. Posten van te verwaarlozen betekenis hoeven niet apart te staan. De indeling wijkt alleen om gegronde redenen af van het vorige jaar (art. 2:363 lid 2 tot en met 4 BW).
- Vergelijkende cijfers. Bij elke post staat zoveel mogelijk het bedrag van het voorgaande boekjaar; zo nodig herziet u dat bedrag voor de vergelijkbaarheid en licht u de afwijking toe (art. 2:363 lid 5 BW).
Daarnaast gelden regels voor taal en geldeenheid: de omschrijving van de posten is Nederlands, behalve als de algemene vergadering een andere taal kiest, en onder voorwaarden mag de jaarrekening in een vreemde valuta (art. 2:362 lid 7 BW). Zie jaarrekening in dollars en jaarrekening in het Engels.
Vier formele stappen
Voor een BV: het bestuur maakt de jaarrekening op binnen vijf maanden na afloop van het boekjaar, met een mogelijke verlenging van ten hoogste vijf maanden door de algemene vergadering (art. 2:210 lid 1 BW). Alle bestuurders en commissarissen ondertekenen haar (lid 2). De algemene vergadering stelt haar vast (lid 3). Daarna deponeert de BV haar binnen acht dagen na de vaststelling, en uiterlijk twaalf maanden na afloop van het boekjaar (art. 2:394 lid 1 en 3 BW). Voor een stichting, vereniging of coöperatie gelden afwijkende termijnen; zie wie moet de jaarrekening deponeren.
Ondertekening is geen formaliteit: ontbreekt de handtekening van een bestuurder of commissaris, dan moet de reden worden vermeld. Zie wie ondertekent de jaarrekening.
En de RJ dan?
De wet schrijft veel voor, maar laat veel open. Waar de wet zwijgt, vult de praktijk in met de Richtlijnen voor de jaarverslaggeving: de RJ voor middelgrote en grote rechtspersonen, de RJk voor micro en klein. De RJ is geen wet. Wie ervan afwijkt moet het inzicht dat de wet vraagt toch geven en een afwijking verantwoorden. Zie is de RJ verplicht. Ook de modellen voor de indeling van balans en winst-en-verliesrekening staan niet in de wet maar in een algemene maatregel van bestuur (art. 2:363 lid 6 BW).
Casus: Handelsonderneming De Linde BV
De Linde BV sluit haar boekjaar op 31 december 2025. In januari 2026 ontvangt zij een factuur van € 12.100 (inclusief € 2.100 btw) voor reparatiewerk dat in november 2025 is uitgevoerd. De directeur wil de factuur in 2026 boeken, 'want de betaling is dan pas'.
- Baten en lasten naar het boekjaar (art. 2:362 lid 5 BW): het werk is in 2025 uitgevoerd. De kosten van € 10.000 (de btw is aftrekbaar en telt niet mee) horen in 2025, met een schuld van € 12.100 op de balans per 31 december, met daartegenover een vordering van € 2.100 op de Belastingdienst (voorbelasting).
- Vergelijkende cijfers (art. 2:363 lid 5 BW): staat de kost in 2026 en niet in 2025, dan zijn 2025 en 2026 niet vergelijkbaar. Is 2025 al vastgesteld en gedeponeerd, dan speelt de vraag of dit een fout is die moet worden hersteld. Zie kan ik een gedeponeerde jaarrekening corrigeren.
- Verantwoord inzicht (art. 2:362 lid 1 BW): € 10.000 is voor een BV met een jaarresultaat van € 90.000 wezenlijk; de kost weglaten maakt het resultaat te hoog.
De uitkomst: de factuur wordt in 2025 geboekt. Daarmee voldoet de jaarrekening aan de kernregel dat baten en lasten bij het boekjaar horen waarin ze ontstaan.
Zo werkt het bij Jaarrekening.io
De app bewaakt de termijnen van opmaken, vaststellen en deponeren per rechtsvorm, controleert dat balans en saldibalans sluiten en vraagt de vermeldingen uit die uw grootteklasse nodig heeft. Het oordeel over waardering en over wat het inzicht vraagt blijft bij het bestuur.
Bronnen
Veelgestelde vragen
Waaraan moet een jaarrekening voldoen?
Aan art. 2:362 BW: zij geeft een verantwoord inzicht in vermogen en resultaat, getrouw, duidelijk en stelselmatig, met de baten en lasten van het boekjaar. Daarnaast gelden de regels van art. 2:363 BW over verrekening, wezenlijkheid en vergelijkende cijfers, en de formele stappen van opmaken, ondertekenen, vaststellen en deponeren.
Wat betekent 'verantwoord inzicht'?
Dat een lezer op basis van de jaarrekening een verantwoord oordeel kan vormen over het vermogen en het resultaat, en waar mogelijk over de solvabiliteit en de liquiditeit (art. 2:362 lid 1 BW). Als een voorschrift dat inzicht in de weg staat, wijkt u ervan af en legt u dat uit.
Moet een jaarrekening in het Nederlands zijn?
In beginsel wel: de posten krijgen een Nederlandse omschrijving, maar de algemene vergadering kan een andere taal kiezen (art. 2:362 lid 7 BW). Bij het deponeren is een Franse, Duitse of Engelse jaarrekening toegestaan als er geen Nederlandse is gemaakt (art. 2:394 lid 1 BW).
Is de RJ een wettelijke eis?
Nee. De RJ is een uitwerking van de aanvaardbare normen waar de wet naar verwijst. Wie afwijkt, moet het wettelijk vereiste inzicht nog altijd geven.
Wat zijn de formele vereisten bij een BV?
Opmaken binnen vijf maanden (verlengbaar met vijf), ondertekening door alle bestuurders en commissarissen, vaststelling door de algemene vergadering (art. 2:210 BW), en deponeren binnen acht dagen na vaststelling en uiterlijk twaalf maanden na het boekjaar (art. 2:394 BW).
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
Uw eerste jaarrekening is gratis, voor elke grootteklasse. Maak een account aan en stel haar op volgens Titel 9 BW2, van saldibalans tot publicatiestukken.
Gratis starten