RJ 274: overheidssubsidies in de jaarrekening
Een subsidie op het loon, een bijdrage in een investering, een lening tegen lage rente of een vergoeding per geproduceerde megawattuur: RJ 274 zegt wanneer u zo'n voordeel verwerkt, in welk jaar en op welke regel.
Het korte antwoord
RJ 274 regelt subsidies en andere overheidssteun. U verwerkt een subsidie zodra redelijk zeker is dat u aan de voorwaarden voldoet en het geld krijgt. Een exploitatiesubsidie hoort bij het jaar van de kosten of de gederfde opbrengst; een investeringssubsidie valt vrij over de levensduur van het actief. Steun via de winstbelasting valt onder RJ 272.
Bijgewerkt op 27 oktober 2026
Kerngegevens
| Richtlijn | RJ 274 Overheidssubsidies en andere vormen van overheidssteun; voor micro en klein RJk B17 |
| Van kracht | Ongewijzigd sinds de versie voor boekjaren vanaf 1 januari 2022; geen verschil tussen 2025, 2026 en 2027 |
| Moment van verwerken | Redelijke zekerheid over de voorwaarden en de ontvangst (RJ 274.107; RJk B17.107) |
| Toelichting | Aard, verwerking en omvang (RJ 274.121); voor klein de verwerkingswijze en voorwaardelijke verplichtingen uit ontwikkelingskredieten (RJk B17.116) |
Vier soorten steun
| Soort | Wat het is | Waar het naartoe gaat |
|---|---|---|
| Exploitatiesubsidie | Een bijdrage in kosten van het jaar (loon, opleiding, export) of in gederfde opbrengsten of een tekort | In het jaar van de kosten of de derving (RJ 274.108) |
| Investeringssubsidie | Een bijdrage in een actief dat meer jaren meegaat | Vooruitontvangen onder de overlopende passiva of in mindering op het actief; vrijval over de gebruiksduur (RJ 274.112 en 113) |
| Financieringsfaciliteit | Een krediet met achterstelling, kwijtschelding onder voorwaarden of lage rente | Het krediet is een schuld; een kwijtschelding of het rentevoordeel is subsidie (RJ 274.109 en 110) |
| Ontwikkelingskrediet | Krediet voor ontwikkeling dat bij mislukking wordt kwijtgescholden | Hangt de aflossing af van omzet of resultaat van het project, dan brengt u de ontvangsten in mindering op de ontwikkelingskosten en zijn aflossing en rente kosten van de omzet (RJ 274.111a) |
Steun die de winstbelasting verlaagt, zoals een investeringsaftrek in de vennootschapsbelasting, is geen subsidie in deze zin. Het voordeel loopt via de post belastingen, ineens of verdeeld over een aantal jaren (RJ 274.117 en 118), en kan de effectieve belastingdruk laten afwijken; zie RJ 272.
Wanneer en hoe u een subsidie verwerkt
Het moment is niet de ontvangst en ook niet de aanvraag. U verwerkt de subsidie zodra redelijk zeker is dat de BV aan de voorwaarden voldoet en het bedrag ook krijgt (RJ 274.107). Een toekenningsbesluit helpt, maar zolang u de activiteiten nog moet uitvoeren, telt alleen het deel dat bij de al gemaakte kosten hoort. Een voorschot dat u daarboven ontvangt, is een schuld. Een terugbetaling na de definitieve vaststelling, zoals veel werkgevers die kenden bij de NOW-regelingen uit 2020 tot en met 2022, neemt u op zodra zij waarschijnlijk is.
Een exploitatiesubsidie op kosten mag u als opbrengst tonen, bijvoorbeeld onder de overige bedrijfsopbrengsten, of in mindering brengen op de kosten waar zij bij hoort. De eerste weergave laat de brutokosten zien, de tweede laat zien wat de activiteit de BV per saldo kost. Een subsidie voor gederfde opbrengsten of een exploitatietekort staat altijd bij de opbrengsten (RJ 274.111). Kies één weergave en houd die vast.
Een lening tegen een rente onder de markt neemt u onder RJ 274.110 op tegen de reële waarde; het verschil met het ontvangen bedrag is subsidie. De kleine rechtspersoon mag de lening nominaal opnemen als de subsidie zo toch in het juiste jaar terechtkomt (RJk B17.110).
Casus: WBSO bij een robotbouwer
De WBSO is een vermindering van de af te dragen loonheffingen voor speur- en ontwikkelingswerk (S&O-afdrachtvermindering). RVO kent haar toe namens het ministerie van Economische Zaken; de werkgever verrekent haar in de aangifte loonheffingen. Voor 2026 bedraagt zij 36% over de eerste schijf van de S&O-grondslag tot € 391.020 (50% voor starters) en 16% daarboven. Omdat zij de loonheffing en niet de winstbelasting verlaagt, valt zij onder RJ 274 als exploitatiesubsidie op loonkosten.
Robotica Twente BV heeft in 2026 een S&O-grondslag van € 150.000, alleen in de eerste schijf, met een S&O-verklaring en uren die zijn geregistreerd zoals RVO eist. De afdrachtvermindering is 36% × € 150.000 = € 54.000. De loonkosten van het jaar zijn € 400.000.
| Weergave | Lonen en salarissen | Overige bedrijfsopbrengsten | Effect op het resultaat |
|---|---|---|---|
| Als opbrengst | € 400.000 | € 54.000 | − € 346.000 |
| In mindering op de kosten | € 346.000 | – | − € 346.000 |
Rond de jaarwisseling telt de BV alleen S&O-uren die in het jaar zijn gemaakt. Blijken uren niet te voldoen, dan vervalt dat deel van de vermindering en staat het als schuld.
Casus: SDE++ bij een zonnepark
Met de SDE++ vergoedt de overheid een deel van de kosten van hernieuwbare energie of CO2-reductie per geproduceerde eenheid. De houder ontvangt voorschotten; RVO stelt het bedrag jaarlijks bij en daarna definitief vast. Omdat de subsidie gederfde opbrengsten aanvult, staat zij bij de opbrengsten.
Zonnepark Hooge Akker BV produceert in 2025 4.000 MWh. Na de jaarlijkse correctie voor de energieprijs heeft zij recht op € 18 per MWh, dus € 72.000. Zij ontving € 80.000 aan voorschotten. In de jaarrekening 2025 staat € 72.000 subsidie bij de opbrengsten en € 8.000 als schuld aan RVO, terug te betalen of te verrekenen met latere voorschotten. Is het recht per balansdatum nog onzeker, bijvoorbeeld omdat de productie niet is gemeten, dan neemt de BV alleen het redelijk zekere deel.
Casus: subsidie op een machine
Drukkerij Lindeboom BV koopt op 1 januari 2025 een energiezuinige pers van € 150.000 met een levensduur van tien jaar en krijgt € 30.000 investeringssubsidie. Beide weergaven geven hetzelfde resultaat:
| Vooruitontvangen subsidie | In mindering op het actief | |
|---|---|---|
| Boekwaarde pers 1-1-2025 | € 150.000 | € 120.000 |
| Afschrijving 2025 | € 15.000 | € 12.000 |
| Vrijval subsidie 2025 | € 3.000 | – |
| Netto last 2025 | € 12.000 | € 12.000 |
| Op de balans 31-12-2025 | Pers € 135.000; overlopend passief € 27.000 | Pers € 108.000 |
Moet Lindeboom de subsidie terugbetalen als zij de pers binnen vijf jaar verkoopt, dan is dat een voorwaardelijke verplichting die zij vermeldt zolang verkoop niet waarschijnlijk is.
Per grootteklasse
| Klasse | Verwerking | Toelichting |
|---|---|---|
| Micro (activa ≤ € 450.000, netto-omzet ≤ € 900.000, < 10 werknemers) | RJk B17 via de regels voor klein | Geen; let op de voorwaarden van de subsidieverlener zelf, die vaak een verantwoording of accountantsverklaring vragen |
| Klein (activa ≤ € 7,5 mln, netto-omzet ≤ € 15 mln, < 50 werknemers) | RJk B17; lening onder de marktrente mag nominaal (B17.110) | Verwerkingswijze (art. 2:384 lid 5 BW) en voorwaardelijke verplichtingen uit ontwikkelingskredieten (art. 2:381 lid 1 BW) |
| Middelgroot (activa ≤ € 25 mln, netto-omzet ≤ € 50 mln, < 250 werknemers) | RJ 274 | Aard, verwerking en omvang van de verwerkte steun en de voorwaardelijke verplichtingen (RJ 274.121); een investeringsaftrek die de belastingdruk beïnvloedt, komt terug in de aansluiting van RJ 272 |
| Groot | RJ 274 | Als middelgroot |
Een subsidieverantwoording die de subsidieverlener vraagt, staat los van de jaarrekening. Of een kleine BV daarvoor een accountant nodig heeft, leest u bij subsidie en accountantscontrole.
Veelgemaakte fouten
- Een subsidie verwerken bij ontvangst van het voorschot in plaats van naar de gemaakte kosten.
- Een investeringssubsidie in één keer in het resultaat nemen.
- Een investeringsaftrek als subsidie in het bedrijfsresultaat tonen in plaats van bij de belastingen.
- Een te hoog voorschot laten staan als opbrengst terwijl de definitieve vaststelling lager uitvalt.
- Tussen jaren wisselen tussen bruto en netto weergave zonder stelselwijziging.
Bronnen
Veelgestelde vragen
Hoe verwerk ik de WBSO in de jaarrekening?
De WBSO verlaagt de af te dragen loonheffingen en is daarmee een exploitatiesubsidie op loonkosten (RJ 274; RJk B17). U verwerkt haar in het jaar waarin de S&O-uren zijn gemaakt, als overige bedrijfsopbrengst of in mindering op de lonen. Kies één weergave en houd die vast. Uren die niet voldoen, leveren geen vermindering op.
Wanneer neem ik een toegekende subsidie op?
Zodra redelijk zeker is dat u aan de voorwaarden voldoet en de subsidie ontvangt (RJ 274.107). Bij een subsidie voor kosten verwerkt u alleen het deel dat hoort bij kosten die al zijn gemaakt. Een voorschot dat u daarboven ontvangt, staat als schuld of vooruitontvangen bedrag op de balans.
Mag ik een investeringssubsidie van de aanschafprijs aftrekken?
Ja. RJ 274.112 en RJk B17.112 staan twee weergaven toe: de subsidie als vooruitontvangen bedrag dat over de gebruiksduur vrijvalt, of in mindering op de boekwaarde van het actief. Het resultaat per jaar is gelijk; alleen de balans verschilt.
Is een energie-investeringsaftrek een subsidie?
Niet in de zin van de jaarrekening. Een aftrek die de vennootschapsbelasting verlaagt, verwerkt u via de post belastingen, ineens of gespreid (RJ 274.117 en 118; RJk B17.115). Het voordeel verklaart u in de aansluiting van de belastingdruk als u middelgroot of groot bent.
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
Uw eerste jaarrekening is gratis, voor elke grootteklasse. Maak een account aan en stel haar op volgens Titel 9 BW2, van saldibalans tot publicatiestukken.
Gratis starten