Artikel 2:367 BW: de posten van de financiële vaste activa
Artikel 2:367 BW deelt de financiële vaste activa in: belangen in andere vennootschappen en langlopende vorderingen, met aparte posten voor de groep en voor leningen aan aandeelhouders.
Het korte antwoord
Artikel 2:367 BW verdeelt de financiële vaste activa in zes posten: deelnemingen in groepsmaatschappijen, andere deelnemingen, vorderingen op groepsmaatschappijen, vorderingen op deelnemingen en deelnemers, overige effecten en overige vorderingen. Leningen en voorschotten aan leden of aandeelhouders op naam vermeldt u daarbinnen apart.
Bijgewerkt op 27 oktober 2026
Kerngegevens
| Plaats | Afdeling 3, § 2 (Activa) |
| Huidige tekst sinds | 20 januari 1986 (Stb. 1985, 656) |
| Boekjaren | De indeling van de wet blijft; RJ 214 kreeg een aangepaste versie die vanaf boekjaar 2027 geldt |
| Uitwerking | RJ 214 (presentatie in 214.701, toelichting in 214.8); RJk B3 |
De wettekst
Onder de financiële vaste activa worden afzonderlijk opgenomen:
a. aandelen, certificaten van aandelen en andere vormen van deelneming in groepsmaatschappijen;
b. andere deelnemingen;
c. vorderingen op groepsmaatschappijen;
d. vorderingen op andere rechtspersonen en vennootschappen die een deelneming hebben in de rechtspersoon of waarin de rechtspersoon een deelneming heeft;
e. overige effecten;
f. overige vorderingen, met afzonderlijke vermelding van de vorderingen uit leningen en voorschotten aan leden of houders van aandelen op naam.
Wat betekent dit
- a. Deelnemingen in groepsmaatschappijen: de werkmaatschappij van een holding, of een dochter onder centrale leiding. Ook een belang in een vof of cv waarin de rechtspersoon volledig aansprakelijk vennoot is, valt onder de deelnemingen.
- b. Andere deelnemingen: een belang waarmee de rechtspersoon duurzaam aan een andere onderneming verbonden is, zonder dat die tot de groep hoort, bijvoorbeeld 30% in een joint venture. Een belang van een vijfde of meer wordt vermoed een deelneming te zijn (art. 2:24c BW).
- c. Vorderingen op groepsmaatschappijen: een langlopende lening aan de werkmaatschappij of aan een zuster in dezelfde groep.
- d. Vorderingen op deelnemingen en deelnemers: leningen aan een joint venture uit b, of aan een aandeelhouder die zelf een deelneming in de rechtspersoon heeft en geen groepsmaatschappij is.
- e. Overige effecten: aandelen en obligaties die u langdurig aanhoudt zonder dat het een deelneming is.
- f. Overige vorderingen: andere langlopende leningen, met apart de leningen en voorschotten aan aandeelhouders op naam en aan leden. Dat laatste geeft de lezer zicht op geld dat naar de eigenaren is gegaan.
Het Besluit modellen jaarrekening zet de posten in een iets andere volgorde. RJ 214.701 voegt na de groepsmaatschappijen een regel toe voor de overige verbonden maatschappijen uit art. 2:361 lid 4 BW, zodat vorderingen op een zustermaatschappij buiten de groep niet onder de overige vorderingen verdwijnen (RJ 214.820 en 214.821).
Of een vordering vast of vlottend is, beslist de looptijd en de bedoeling (art. 2:364 BW). Wordt een deel binnen twaalf maanden opeisbaar, dan vermeldt u dat of zet u dat deel onder de vlottende activa (RJ 190.207). Hoe u deelnemingen waardeert, staat in art. 2:389 BW; welke gegevens u over elk belang geeft, in art. 2:379 BW.
Casus: de holding met een lening aan de directeur
Ruysdal Holding BV (fictief) houdt 100% van Ruysdal Bouw BV en 35% van een aannemerscombinatie, Combinatie Noordas BV. Zij leende € 250.000 aan Ruysdal Bouw voor een nieuwe kraan (aflossing vanaf 2028), € 80.000 aan de combinatie (aflossing in 2029) en € 60.000 aan haar enige aandeelhouder en directeur voor een verbouwing, in tien jaar terug te betalen met 4% rente. Daarnaast heeft zij € 45.000 aan obligaties die zij tot de aflossing houdt.
| Financiële vaste activa 31-12-2025 | Post | Bedrag |
|---|---|---|
| Deelneming in Ruysdal Bouw BV | a | € 1.140.000 |
| Deelneming in Combinatie Noordas BV | b | € 95.000 |
| Lening aan Ruysdal Bouw BV | c | € 250.000 |
| Lening aan Combinatie Noordas BV | d | € 80.000 |
| Obligaties | e | € 45.000 |
| Lening aan de aandeelhouder (apart vermeld) | f | € 60.000 |
| Totaal | € 1.670.000 |
De lening aan de aandeelhouder valt op: die zet de holding apart onder de overige vorderingen. Omdat de aandeelhouder ook bestuurder is, noemt Ruysdal in de toelichting bovendien het openstaande bedrag, de rente, de belangrijkste voorwaarden en de aflossingen (art. 2:383 lid 2 BW). Wordt in 2026 € 6.000 van de lening aan de directeur afgelost, dan kan Ruysdal dat bedrag onder de vlottende activa zetten of het in de toelichting noemen.
Is Ruysdal Holding klein, dan mag zij de zes posten samen als één post financiële vaste activa van € 1.670.000 tonen (art. 2:396 lid 3 BW); de gegevens over de lening aan de bestuurder blijven in de toelichting verplicht, omdat klein alleen van art. 2:383 lid 1 is vrijgesteld (art. 2:396 lid 5 BW). Als micro staat het bedrag in het totaal vaste activa en vervalt de toelichting.
Per grootteklasse
| Klasse | Wat geldt |
|---|---|
| Micro | Geen uitsplitsing; financiële vaste activa zitten in het totaal vaste activa (art. 2:395a lid 4 BW). |
| Klein | Eén post financiële vaste activa is genoeg (art. 2:396 lid 3 BW); RJk B3.101 noemt de onderdelen wel als uitleg. |
| Middelgroot | In de opgemaakte jaarrekening alle posten, met de overige verbonden maatschappijen van RJ 214.701; in de openbaar gemaakte balans zijn a tot en met d verplicht apart, e en f mogen samen (art. 2:397 lid 5 BW). |
| Groot | Alle zes de posten en de overige verbonden maatschappijen, ook in de openbaar gemaakte balans. |
Veelgemaakte fouten
- Een lening aan de directeur-aandeelhouder onder de overige vorderingen laten opgaan zonder aparte vermelding.
- Een rekening-courant met de werkmaatschappij als financieel vast actief tonen terwijl zij dagelijks op en neer gaat. Dat is een vlottende vordering op een groepsmaatschappij.
- Een belang van 30% in een joint venture als overige effecten boeken. Bij duurzame verbondenheid is het een deelneming.
- Het deel van een lening dat volgend jaar wordt afgelost, niet vermelden.
Bronnen
Veelgestelde vragen
Wat zijn financiële vaste activa?
Belangen in andere vennootschappen en vorderingen die de rechtspersoon langer dan een jaar aanhoudt: deelnemingen, langlopende leningen aan groepsmaatschappijen, deelnemingen en anderen, en effecten die zij duurzaam bezit (art. 2:367 BW).
Waar staat een lening aan de aandeelhouder op de balans?
Een langlopende lening staat onder de financiële vaste activa, bij de overige vorderingen, met een aparte vermelding als lening aan een houder van aandelen op naam (art. 2:367 onder f BW). Is de lening binnen een jaar opeisbaar, dan hoort zij bij de vlottende vorderingen (art. 2:370 lid 1 onder e BW). Is de aandeelhouder ook bestuurder, dan noemt de rechtspersoon het bedrag, de rente en de belangrijkste voorwaarden in de toelichting (art. 2:383 lid 2 BW); alleen een microrechtspersoon is daarvan vrijgesteld.
Wat is het verschil tussen een deelneming en overige effecten?
Een deelneming is een belang waarmee de rechtspersoon duurzaam aan de andere onderneming verbonden is om haar eigen werkzaamheid te dienen; vanaf een vijfde van het kapitaal wordt dat vermoed. Overige effecten zijn beleggingen die u wel lang aanhoudt, maar zonder die verbondenheid.
Moet een kleine holding haar financiële vaste activa uitsplitsen?
Nee. Een kleine rechtspersoon mag de financiële vaste activa als één post tonen (art. 2:396 lid 3 BW). Leningen, voorschotten en garanties aan bestuurders en commissarissen vermeldt zij wel in de toelichting (art. 2:383 lid 2 BW).
Lees ook
Klaar voor uw jaarrekening?
Uw eerste jaarrekening is gratis, voor elke grootteklasse. Maak een account aan en stel haar op volgens Titel 9 BW2, van saldibalans tot publicatiestukken.
Gratis starten